Na okres wakacyjny, na czas wakacyjnej refleksji, polecamy zatrzymanie się nad grzechami głównymi. Dziś o trzecim z grzechów głównych - o nieczystości.

Redakcja

ŹRÓDEŁKO

Na pustyni panowała od dłuższego czasu wielka susza, tak że wyschły wszystkie rzeki i strumyki, wszystkie studnie i źródła; pousychały wszystkie rośliny - nawet stare, odporne drzewa potraciły liście, a deszczu jak nie było, tak nie było.

Jakimś cudem ostał się przy życiu tylko jeden mały kwiat, któremu miniźródełko dostarczało codziennie parę kropel wody. Źródło, widząc tę smutną rzeczywistość, zaczęło poważnie wątpić w sens swojego bytu: czy warto bowiem ostatnimi siłami wyciskać resztę życia? Te żale usłyszało stojące opodal stare drzewo i rzekło: Nikt nie oczekuje od ciebie ożywienia całej pustyni, twoim zadaniem jest utrzymanie przy życiu tego właśnie małego kwiatka. I więcej nic. (Ramotki - Kazimierz Wójtowicz)

"Skromność przy przeciętnych zdolnościach jest zwykłą szczerością; przy wielkich talentach - obłudą". (Arthur Schopenhauer)

"Istnieje skromność, która jest tylko płaszczem pychy" . (Carmen Sylva)

"Jeśli ambicja cię nie gryzie, to jej nie masz". ( Frank Norris)

"Fałszywa skromność jest najsprytniejszym z wszystkich kłamstw". (Nicolas Chamfort)

Naturalne szukanie przyjemności cielesnego doznawania, jako towarzyszącego, a zarazem budzącego akordu w zjednoczeniu miłosnym między mężczyzną a niewiastą, jest błogosławioną mocą służącą do podtrzymywania rodzaju ludzkiego. Zadowolenie płciowe, także w dziedzinie zmysłowej przejawiające się na tle prawdziwego oddania się miłosnego, dodał Stwórca naturze ludzkiej celem pokonania lęku przed ciężarami, jakie rodzicom niesie ze sobą dziecko i dla podtrzymywania życia erotycznego między małżonkami.

Cały zgodny z naturą stosunek między mężczyzną a niewiastą został uświęcony przez sakrament małżeństwa. To uświęcenie bynajmniej nie wyklucza zadowolenia płciowego. Jest ono dobre i godne człowieka, jeśli je przepaja duchowa miłość osoby bliźniego. A ostatecznie miłość nadprzyrodzona - Caritas Owo - przepojenie duchem (uduchowienie) jest tylko wtedy możliwe, gdy usposobienie i postępowanie w dziedzinie płciowej jest podporządkowane prawom Bożym.

Gdy szuka się zadowolenia płciowego dla niego samego i gdy mu się w nieposkromiony sposób poddaje, staje się ono źródłem niewypowiedzianych wynaturzeń, cierpień i grzechów, a mianowicie: zaniku czci i szacunku dla tajemnicy miłości i życia, braku miłości oraz sprawiedliwości wobec współbliźnich i potomstwa, zgorszenia i uwodzenia, obłędnej miłości własnej, niezdolności do uszczęśliwiającej miłości, obojętności i otępienia na sprawy duchowe.

Chodzi tu o nadużycia instynktu płciowego, ale w ramach jego normalnej struktury. Samo słowo nieczystość jest tradycyjnym określeniem grzechu z dziedziny seksualności. Określenie to trzeba jednak stosować z pewną ostrożnością, rozumiejąc jego uwarunkowania historyczne i niejasność terminologiczną. Chodzi tu zwłaszcza o dzieci, które utożsamiają ten grzech z brakiem higieny osobistej ("grzeszyłem nieczystością, bo nie umyłem sobie uszu").

KAZIRODZTWO

Osoby, które z prawa naturalnego i kościelnego nie mogą zawrzeć związków małżeńskich, nie mogą też odbywać stosunków płciowych. W kazirodztwie chodzi właśnie o taki stosunek między krewnymi przez urodzenie: dziećmi, rodzeństwem, jak również między powinowatymi ( z racji małżeństwa w rodzinie). Istotą wykroczenia jest tu pogwałcenie więzów krwi. Nie bierzemy tu pod uwagę zakazów prawa ludzkiego, ale problem specyficznych relacji rodzinnych, tkwiący głęboko w naturze ludzkiej. Nieprzestrzeganie "bariery krwi" mści się na płodności określonych osób i na zdrowiu psychofizycznym potomstwa. Najcięższym przypadkiem jest stosunek syna z matką, znany z mitu o Edypie.

Podobnie może zdarzyć się z córką i ojcem. Znany z księgi biblijnej przypadek córek Lota o tyle nie był pełnym (chociaż faktycznym) kazirodztwem, że one traktowały sprawę jako sytuację przymusową ( por. Rdz 19,30-36). Do kazirodztwa sprowadzić można akty wewnętrzne ( pragnienie popełnienia grzechu) i zewnętrzne akty niedopełnione stosunkiem płciowym z osobami drugiej płci: krewnymi lub powinowatymi. Kazirodztwo jest wykroczeniem moralnym o podwójnej poważnej złości: stanowi mianowicie istotne naruszenie czystości oraz pogwałcenie obowiązku czci rodzinnej.

NIESKROMNOŚĆ

Chodzi tu o zaprzeczenie skromności zachowaniem osobistym. Nieskromność przejawia się w dobrowolnym zajmowaniu się przedmiotami, które wzbudzają niewłaściwe przeżycia seksualne. Może to nastąpić albo w sposób wewnętrzny, przez akty wyobraźni i pamięci oraz rozumu i woli, albo przez akty w postępowaniu zewnętrznym, jak spojrzenia, pocałunki, uściski, czy dozwolenie na nie z drugiej strony.

MYŚLI NIESKROMNE

- grzeszne są tu wyobrażenia, którym towarzyszy upodobanie (zwłaszcza po obejrzeniu filmów, kolorowych zdjęć itp.). Same myśli nieskromne, pojawiające się w formie pokusy, grzeszne stają się dopiero wtedy, gdy człowiek przeżywający je świadomie, wyrazi na nie zgodę swojej woli.

PORUSZENIA NIESKROMNE

- chodzi tu o zewnętrzne przejawy pobudzenia organów płciowych połączone z przyjemnością seksualną. Wywoływanie wprost nieskromnych poruszeń jest zakazane moralnie i to pod sankcją poważnego wykroczenia.

SŁOWA NIESKROMNE

- Zazwyczaj mamy tu do czynienia z dwoma rodzajami słów, a konsekwentnie i rozmów, o których pisał Apostoł: "Wskutek złych rozmów psują się dobre obyczaje" (1Kor 15,33); jedne z nich są "pikantne", drugie zaś "wulgarne".

Słowa i rozmowy "pikantne" posiadają treść zmysłową, lecz formę kulturalną. Często przejawiają się w śliskich wypowiedziach i tłustych żartach. Są też używane przez osoby inteligentne, nieraz przy zachowaniu pozorów przyzwoitości. Używa się wówczas napomknień, skojarzeń słownych, domyślników, uśmiechów, chrząknięć w pewnych miejscach rozmowy, itp.

Wulgarność jest sposobem wyrażania się przy pomocy słów nasyconych treścią prostacko-zmysłową (np. brukowych nazw wstydliwych części ciała albo pospolitego określenia prostytutki). Jest to wyraźny brak kultury słowa, a więc i ducha.

CZYNY NIESKROMNE

- różnią się one od grzechów nieczystych w ścisłym znaczeniu. Podobnie, jak niektóre pieszczoty (petting) nie stanowią one koniecznego elementu życia seksualnego. Do czynów nieskromnych w szerszym znaczeniu należy zaliczyć: dobrowolne spojrzenia o natrętnym charakterze seksualnym, niewłaściwe gesty tego rodzaju, oglądanie z satysfakcją niewłaściwych widowisk, oglądanie fotografii czy ilustracji pornograficznych. We wszystkich tych przypadkach następuje poważne naruszenie skromności, a pośrednio cnoty czystości, na skutek igrania ze sferą instynktu płciowego, którego wykorzystywanie jest uregulowane prawem naturalnym i objawionym.

PROSTYTUCJA

Abp Roger Etchegaray z Marsylii pisał w nocie z dnia 6 czerwca 1975 r., wywołanej pewnymi zjawiskami w jego diecezji: "Prostytucja zostaje otwartą raną w boku naszego społeczeństwa (...). Kiedy dziewczyna ( a często mama) stała się niezdolna życzyć sobie albo nawet wyobrażać inne życie, aniżeli życie niewolnicy, powinniśmy zadrżeć ze wstydu na siebie samych". Jest to obecnie bardzo poważny problem w naszej rzeczywistości.