Reklama

Tajemnice archikatedralnych podziemi

2018-07-25 11:42

Arkadiusz Bednarczyk
Edycja rzeszowska 30/2018, str. 4-5

Arkadiusz Bednarczyk
Jedną z atrakcji turystycznych Przemyśla są podziemia pod archikatedrą przemyską

Jedną z atrakcji turystycznych Przemyśla są podziemia pod archikatedrą przemyską. Przez wieki w podziemiach archikatedry spoczęło wielu hierarchów, m.in. Jan Dziaduski, znany ze swojej nieugiętej postawy wobec kanonika Stanisława Orzechowskiego. Wielka katastrofa budowlana w Niedzielę Zapustną 1733 r., kiedy zawaliły się sklepienia, spowodowała zniszczenie wielu cennych nagrobków stanowiących prawdziwe arcydzieła sztuki sepulkralnej

Biskupów ordynariuszy i sufraganów chowano w kryptach własnych katedr. Szczegółowy opis biskupich pogrzebów zachował się w „Ceremoniale episcoporum” z 1633 r., którego jeden z egzemplarzy przechowywany jest również w Przemyślu. Obrzędy pogrzebowe trwały zwykle wiele dni, a nawet miesiąc. Dlatego ciała biskupów wymagały specjalnego przygotowania, np. zabalsamowania. Pod archikatedrą znajdują się relikty rotundy romańskiej św. Mikołaja wybudowanej w XIII wieku. Jeszcze wcześniej na tym miejscu mógł istnieć kościół wybudowany przez Bolesława Śmiałego.

Czaszki i wypchana noga biskupa

Wrażenie robi ossuarium – pomieszczenie, w którym zgromadzono czaszki pochowanych pod katedrą duchownych i świeckich. W trumnie bp. Walentego Wężyka zmarłego w 1766 r. znaleziono pończochę wypełnioną ziołami – biskup nie miał stopy. Potwierdziły się więc relacje zawarte w dziele ks. Władysława Sarny, który wspominał o tym, że biskup Wężyk był chromy... W krypcie mieszczańskiej zachował się pochówek kilkuletniego dziecka, które na szyi miało założony woreczek z karteczką w płóciennym woreczku, na której napisano „Kochane serce...”, najprawdopodobniej list zrozpaczonych rodziców do potomnych...

W jednej z krypt zgromadzono unikatowe relikwiarze, m.in. św. Walentego, św. Feliksa, św. Gereona czy czaszkę jednej z towarzyszek św. Urszuli, której kult był bardzo silny w średniowieczu, zwłaszcza w Niemczech. W dwunastym stuleciu jej kult ożywił się znacznie w całej Europie, kiedy to dokonano w Kolonii odkrycia miejsca pochówku naszej księżniczki i jej jedenastu towarzyszek.

Reklama

Katastrofa budowlana w katedrze

W Niedzielę Zapustną w 1733 r. doszło do katastrofy budowlanej w Przemyślu. Zawaliło się sklepienie katedry przemyskiej. Na szczęście katastrofa wydarzyła się już po niedzielnych nabożeństwach, kiedy akurat nikogo nie było w kościele. Rozlegający się hałas... grzmotu, jak to określali kronikarze – słychać było na całym obszarze Starego Miasta. Wybuchła panika, do kościoła zaczęli zbiegać się ludzie i kapłani oraz kanonicy katedralni. Uderzenie było tak silne, że spadający ze znacznej wysokości gruz rozbił 62 cenne nagrobki biskupów i dobrodziejów pochowanych w świątyni; niektóre jeszcze z czasów średniowiecznych. W dodatku w katedrze leżały zwłoki kapłana przygotowane do niedzielnego pogrzebu. Zostały zniszczone w gruzowisku. Co ciekawe – trumny rodziny Fredrów pozostały nienaruszone, a z jednej z nich miała rozchodzić się miła woń. Bp Aleksander Fredro nakazał wybudowanie nowego, lekkiego i cienkiego sklepienia opartego o dwa rzędy kolumn. Kaplicom bocznym nadał kształt rotund; w chórze nakazał wystawić drewniany ołtarz. Pochowany został w maju w 1734 r. w kaplicy.

W kryptach biskupich znajdziemy, prócz wystawionych relikwiarzy, biskupich trumien, także elementy ówczesnych strojów liturgicznych biskupów, np. kalotkę czy mitry, które obecny kształt uzyskały w XII wieku. Znajduje się tutaj także kolekcja biskupich pierścieni. Jeden z nich, pierścień bp. Mikołaja Błażejowskiego, umieszczono w Muzeum Archikatedralnym.

Pierścień przemyskiego biskupa Błażejowskiego ma niezwykłą historię. Biskup Mikołaj, zanim został powołany na tron biskupi, był sekretarzem samego króla Kazimierza Jagiellończyka. Dotknięcie biskupim pierścieniem uzdrawiało rodzące kobiety, pozwalał on również na szczęśliwe rozwiązanie. Dlatego właśnie zwano go pierścieniem położnic. Podobno pewnego razu, kiedy przemyski hierarcha przechadzał się po uliczkach przemyskiego Zasania, napotkał go rozpaczający Żyd, prosząc o pomoc i modlitwę dla żony, która cierpiała przy trwającym właśnie porodzie. Poproszono Błażejowskiego, aby przyszedł do domu tegoż Żyda. Ujrzawszy cierpiącą położnicę, biskup Mikołaj zaczął modlić się nad chorą, a także zdjął z palca swój biskupi pierścień i założył go na palec cierpiącej kobiety. Po chwili bóle ustały i kobieta szczęśliwie urodziła zdrowe dziecko. Cudowny pierścień bp. Błażejowskiego kapituła przemyska pożyczała cierpiącym w bólach porodowych kobietom podobno jeszcze w XIX wieku. Podczas II wojny światowej, kiedy to spłonął przemyski skarbiec katedralny, pierścień uważany był za zaginiony.

Tagi:
Przemyśl archikatedra

O łaskę kapłaństwa trzeba prosić

2018-10-03 08:07

Kl. Michał Stachyra
Edycja przemyska 40/2018, str. I

Stanisław Gęsiorski
Inauguracja Roku Akademickiego 2018/2019 w Wyższym Seminarium Duchownym w Przemyślu

Uroczystą Eucharystią pod przewodnictwem abp. Adama Szala, metropolity przemyskiego, w kaplicy Wyższego Seminarium Duchownego w Przemyślu 22 września zainaugurowano rok akademicki i formacyjny 2018/2019. W murach Wyższego Seminarium Duchownego rozpoczęło studia 79 kleryków. W gronie koncelebrujących znaleźli się: abp Józef Michalik oraz bp Stanisław Jamrozek, ks. dr hab. Jan Dziedzic, prodziekan Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie, księża profesorowie posługujący w seminarium, księża proboszczowie oraz kapłani reprezentujący instytucje kościelne. We wspólnej modlitwie udział wzięli liczni goście: przedstawiciele służb mundurowych, władz państwowych, służby zdrowia i oświaty.

Ks. rektor Konrad Dyrda po przywitaniu zgromadzonych na Mszy św. zwrócił uwagę na potrzebę otwarcia się na Ducha Świętego, który napełnia nas swą łaską i jednoczy na drodze powołania.

W homilii abp Adam Szal nawiązując do Liturgii Słowa, pouczył o odpowiedzialnym zadaniu, jakim jest troska o dobrą rolę. Nie tylko dla kapłanów i kleryków, ale dla każdego człowieka ważne jest nieustanne otwieranie serca na Boże Słowo, zasiewane poprzez rozważanie Pisma Świętego, by w przyszłości nasze życie wydało obfite owoce. Ksiądz Arcybiskup przestrzegał przed uleganiem pokusie łatwego i szybkiego sukcesu, jednocześnie nauczając, że prawdziwą wartość ma sukces zdobyty przez trud i ciężką pracę, oparty na cierpliwości i współpracy z drugim człowiekiem.

Drugą częścią uroczystości była sesja inauguracyjna w Auli Instytutu Teologicznego WSD. Po odśpiewaniu hymnu „Gaude Mater Polonia” i wprowadzeniu Księdza Rektora, ks. wicerektor Marek Machała przestawił sprawozdanie z działalności seminarium w roku akademickim 2017/2018. Wykład inauguracyjny pt. „Niepodległa 2018” wygłosił ks. prof. dr hab. Stanisław Nabywaniec, pracownik naukowy Instytutu Historii Uniwersytetu Rzeszowskiego.

Istotnym momentem uroczystości inauguracyjnej była immatrykulacja alumnów pierwszego roku. Indeks studenta Wyższego Seminarium Duchownego w Przemyślu otrzymało 10 młodzieńców, których zjednoczył wspólny cel podążania drogą powołania kapłańskiego. Po immatrykulacji część spośród zaproszonych gości wygłosiła krótkie przemówienie. Całość zwieńczyło słowo abp. Adama Szala skierowane do zgromadzonych, modlitwa „Anioł Pański” i pieśń „Gaudeamus igitur”.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Zbawcza cierpliwość Boga

2018-10-16 11:31

O. Dariusz Kowalczyk SJ
Niedziela Ogólnopolska 42/2018, str. 32

Kościół parafialny w Oleszycach – mal. Eugeniusz Mucha (XX wiek)

Mistrz z Nazaretu miał prawo być głęboko rozczarowany swoimi uczniami. Wygląda na to, że nic nie zrozumieli z Jego nauk. Jakub i Jan kombinują, jak tu zapewnić sobie pierwsze miejsca. Inni mają im to za złe. Apostołowie zaczynają się kłócić. Kto większy, kto lepszy itd. A jednak ta scena może być dla nas pocieszająca – m.in. dlatego, że pokazuje nam, iż Jezus oferuje swoją bliskość nie jakimś herosom cnót wszelakich, ale słabym, grzesznym ludziom. A skoro tak, to we wspólnocie uczniów Chrystusa, w Kościele jest miejsce także dla mnie, słabego i grzesznego. Bóg powołuje człowieka do świętości. Syn Boży umarł na krzyżu i zmartwychwstał, a Duch Święty został posłany do naszych serc właśnie po to, abyśmy byli święci, czyli radośnie zjednoczeni z Trójcą Świętą na wieki. Ale zarazem Bóg jest wobec nas cierpliwy. Widzi naszą niewierność, ciągłe upadki w te same grzechy, ale nas nie odrzuca. Bo Bóg brzydzi się grzechem, ale kocha człowieka. W czasie największej próby, kiedy Jezus zostaje aresztowany i ukrzyżowany, wydaje się, że Jego uczniowie całkowicie zawiedli. Przestraszeni uciekli. Nic nie rozumieją. W najlepszym przypadku mówią: „A myśmy się spodziewali...”. A jednak Jezus raz jeszcze ich gromadzi. Spotyka się z nimi już jako Zmartwychwstały. Naucza, cierpliwie tłumaczy. A po swoim Wniebowstąpieniu posyła obiecanego Ducha. I wreszcie się udaje.

Apostołowie już się nie kłócą, kto z nich jest największy, choć zapewne różnych dyskusji między nimi nie brakowało, jak to pokazują nam Dzieje Apostolskie. Nie szukają jednak dla siebie pierwszych, wygodnych miejsc, ale są gotowi oddać życie w głoszeniu Ewangelii. Rozumieją, co znaczą słowa: „Kto by między wami chciał się stać wielkim, niech będzie sługą waszym”. Boża cierpliwość jest także ludzką cierpliwością. Wszak Bóg stał się człowiekiem. Doświadczył ograniczeń ludzkiej kondycji, choć był bez grzechu – jak czytamy w Liście do Hebrajczyków. Co więcej, Chrystus, będąc bez grzechu, tym bardziej doświadczył na sobie skutków grzechu innych. Stąd szokujące słowa proroka Izajasza: „Spodobało się Panu zmiażdżyć swojego Sługę cierpieniem”. Oby z doświadczenia cierpliwości Jezusa zrodziła się w nas cierpliwość wobec innych. Ileż niepotrzebnych konfliktów udałoby się uniknąć, gdybyśmy byli bardziej cierpliwi! Popatrzmy na nasze relacje rodzinne, zawodowe. By je ulepszać dla dobra nas samych i tych, co są wokół nas, potrzeba cierpliwości. Nie gońmy zatem za pierwszymi miejscami, ale prośmy Jezusa o dar bycia cierpliwymi.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Płyta - Wojna totalna 300x400

Z Bogurodzicą ku wolności

2018-10-22 18:04

Marian Florek

Ks. Daniel Marcinkiewicz

„Jasnogórska Matka i Naród. Z Bogurodzicą ku polskiej wolności myśli i czynu” pod tym hasłem-tematem rozpoczęła się w dniu 22 października 2018 r. ogólnopolska konferencja na Jasnej Górze w ramach obchodów 100. rocznicy odzyskania niepodległości.

Organizatorem Konferencji są: Komisja Maryjna i Zespół ds. Sanktuariów Konferencji Episkopatu Polski, Polskie Towarzystwo Mariologiczne oraz Ojcowie Paulini z Jasnej Góry.

Zobacz także: Komisja Maryjna ma głos

Na zakończenie obrad Komisji Maryjnej a przed inauguracją konferencji została odprawiona Msza św., której przewodniczył i homilię wygłosił abp Wacław Depo, metropolita częstochowski a zarazem przewodniczący Komisji Maryjnej KEP. Potem nastąpiło spotkanie kustoszy sanktuariów, na którym bp Adam Wodarczyk, członek zespołu ds. Nowej Ewangelizacji przy Komisji Duszpasterskiej KEP mówił o sanktuariach jako miejscach współczesnej ewangelizacji.

Zobacz także: Z Bogurodzicą ku wolności

O. Mariusz Tabulski, definitor generalny Zakonu Paulinów, konsultor Komisji Maryjnej podkreślił w rozmowie z „Niedzielą TV” ważność obecności Maryi w życiu osobistym i społecznym katolika. Rozmówcami studia telewizyjnego byli też bp Henryk Ciereszko przewodniczący Zespołu ds. Sanktuariów KEP oraz abp Wacław Depo, metropolita częstochowski.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem